O dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego wydaje się postanowienie, w którym należy wskazać: 1) imię, nazwisko i specjalność biegłego lub biegłych, a w wypadku opinii instytucji, w razie potrzeby, specjalność i kwalifikacje osób, które powinny wziąć udział w przeprowadzeniu ekspertyzy; Postanowienie o zabezpieczeniu spadku oraz zmianie środka zabezpieczenia podlega wykonaniu z chwilą jego wydania. Na postanowienie w przedmiocie zabezpieczenia spadku przysługuje zażalenie. Sąd pierwszej instancji może wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia zażalenia. Dziennik Ustaw Dz.U.2023.1550 t.j. Akt obowiązujący Wersja od: 15 listopada 2023 r. do: 9 grudnia 2023 r. Art. 756(2). - [Zapłata na wypadek naruszenia Ponieważ wniosek o udzielenie zabezpieczenia podlega opłacie stałej w kwocie 100 zł (obecnie art. 68 pkt 1, poprzednio art. 69 KSCU), od zażalenia na postanowienie w przedmiocie zabezpieczenia roszczenia pieniężnego pobiera się opłatę stałą w kwocie 30 zł, także wtedy, gdy wniosek o zabezpieczenie zawarty jest w piśmie Wniesienie zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji do sądu drugiej instancji . Zażalenie jest środkiem odwoławczym ukierunkowanym na poddanie kontroli legalności i zasadności postanowień sądu pierwszej instancji kończących postępowanie w sprawie niemerytorycznie, a także wskazanych przepisami prawa postanowień sądu pierwszej instancji i zarządzeń przewodniczącego Początkujący. Posty: 6. postanowienie prokuratora. Co oznacza poniższy tekst z postanowienia o zabezpieczeniu majatkowym: "Postanawia : zabezpieczyć na mieniu podejżanego wykonanie grożącej mu kary grzywny w wysokości do 360 stawek dziennych po 100 zł każda, przepadku nawiązki lub świadczenia pieniężnego,obowiązku naprawienia . Inspiracją do niniejszego wpisu stał się nadesłany e-mail, w którym poruszona została bardzo istotna kwestia związana z zabezpieczeniem kontaktów z dzieckiem. W opisywanej przez Czytelniczkę sytuacji Sąd rodzinny wydał postanowienie w przedmiocie zabezpieczenia kontaktów poprzez uregulowanie ich na czas trwania postępowania. Niestety drugi z rodziców nie wydał małoletniego na kontakt, argumentując, iż po pierwsze postanowienie nie stało się jeszcze prawomocne, a ponadto nie zostało zaopatrzone w klauzulę wykonalności. W związku powyższym padło pytanie, czy postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia kontaktów jest wykonalne z chwilą ogłoszenia oraz czy do opatrzenia ww. postanowienia klauzulą lub wzmianką o wykonalności wymagany jest wniosek uprawnionego? Rozstrzygając pierwszą kwestię: rodzic, który nie wydał dziecka na kontakt powołując się na brak prawomocności postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia postąpił wbrew postanowieniu Sądu, albowiem postanowienie takie jest natychmiast wykonalne. Celem postepowania zabezpieczającego jest uregulowanie sytuacji stron na czas trwania sporu i z tego względu nawet wniesienie zażalenia nie wstrzymuje wykonania postanowienia o zabezpieczeniu. Wyjątkiem od tej zasady jest jedynie art. 742§3 który przewiduje, że w przypadku postanowienia uchylającego lub zmieniającego postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia jego wykonanie zostaje wstrzymane wskutek wniesienia zażalenia. Co do drugiego pytania to w tym wypadku Sąd powinien opatrzyć postanowienie o zabezpieczeniu kontaktów wzmianką o wykonalności z urzędu. Nie ma zatem konieczności składania przez stronę wniosku o jej nadanie. Post navigation Dnia 20 sierpnia 2021 r. Sąd Najwyższy postanowił odmówić podjęcia uchwały. Problem zażaleń poziomych od półtora roku stanowi trudność dla sędziów. Zwłaszcza w sprawach rodzinnych, takich jak rozwody czy uchylanie się od obowiązków wynikających z orzeczenia sądów. Problem dostrzega też Ministerstwo Sprawiedliwości, ale w kolejnych zmianach kodeksu postępowania cywilnego nie wprowadzono poprawek w tym zakresie. Nic dziwnego, że z powodu tych wątpliwości sprawy rozwodowe trwają dłużej niż przed nowelizacją. Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając powództwo o rozwód na czas trwania postępowania, zobowiązał Stefana O. do łożenia 3 tys. złotych miesięcznie "tytułem zabezpieczenia zaspokojenia potrzeb rodziny". Ostatniego dnia grudnia 2019 r. odpis postanowienia doręczono pełnomocnikom stron postępowania, bez pouczenia. Pełnomocnik pozwanego adwokat Daniel Jaworski odebrał odpis postanowienia 3 lutego 2020 r. Zażalenie do innego składu sądu I instancji wniósł pozwany małżonek. Zobacz w LEX: Praktyczne problemy reformy KPC - postępowanie odwoławcze - nagranie ze szkolenia > Problem składu sądu Sąd Okręgowy wniósł w tej sprawie do Sądu Najwyższego pytanie, czy postanowienie o odrzuceniu zażalenia przysługującego do innego składu sądu I instancji, niedopuszczalnego z mocy ustawy, powinno nastąpić w składzie jednego sędziego czy trzech sędziów? Uzyskanie odpowiedzi na to zagadnienie ma zasadnicze znaczenie dla podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia. Gdyby zaś sąd wydał orzeczenie w składzie sprzecznym z kodeksem postępowania cywilnego byłaby to przesłanka do unieważnienia zażalenia (art. 379 pkt. 4 kpc). Zobacz linię orzeczniczą w LEX: Dopuszczalność przedstawienia Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego w postępowaniu zażaleniowym > Ponadto sąd chciał wyjaśnić inną kwestię: kto wydaje takie postanowienie - przewodniczący składu wyznaczony za pośrednictwem Systemu Losowego Przydziału Spraw, czy przewodniczący wydziału? Zażalenie dotyczy meritum Wątpliwość sądu przedstawiającego zagadnienie prawne wynika ze sformułowania zawartego w treści art. 397 par. 1 w brzmieniu nadanym ustawą z 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Według obecnego brzmienia tego przepisu, sąd rozpoznaje zażalenie na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, zatem odrzucenie zażalenia powinno nastąpić w takim samym składzie. Czytaj w LEX: Zażalenie do innego składu sądu pierwszej instancji w postępowaniu cywilnym > Należy przy tym pamiętać, że uchylenie art. 370 spowodowało przekazanie kompetencji do podejmowania rozstrzygnięć co do środków odwoławczych wyłącznie sądowi drugiej instancji, stosownie do art. 373 odpowiednio stosowanego także w postępowaniu zażaleniowym. Sąd drugiej instancji zwrócił także uwagę, że przepisy o postępowaniu apelacyjnym są stosowane odpowiednio przy rozpoznaniu zażalenia poziomego przez inny skład sądu pierwszej instancji, co wynika z dyspozycji art. 397 par. 3 w związku z odesłaniem zamieszczonym w art. 394(1a) par. 2 Czytaj: Nie ten sam sąd a druga instancja - SN wskazuje, kto rozpatrzy zażalenia w sprawie kontaktów Przepis znowelizowanego art. 397 par. 1 nie dokonuje rozróżnienia na skład sądu, w zależności od przedmiotu rozstrzygnięcia, jak to miało miejsce dotychczas na podstawie art. 367 par. 4 stosowanego odpowiednio do postępowania zażaleniowego. Wobec braku możliwości kontroli formalnej złożonego środka odwoławczego przez skład sądu, w jakim następuje rozpoznanie sprawy w pierwszej instancji, wyłącznie władnym do formalnego rozstrzygnięcia o odrzuceniu zażalenia niedopuszczalnego z mocy ustawy byłby sąd rozpoznający sprawę w innym składzie – w składzie trzech sędziów. Sąd Okręgowy opowiedział się za przyjęciem, iż takie zażalenie rozstrzyga trzech sędziów. Czytaj w LEX: Zażalenie dewolutywne a zażalenie poziome w postępowaniu cywilnym > Sąd przedstawiający zagadnienie prawne podkreślił, że za takim rozwiązaniem przemawia także sposób uregulowania przez ustawodawcę przepisów o postępowaniu zażaleniowym. Sąd Okręgowy, mając na względzie, że zakres rozpoznania i orzekania sądu właściwego do rozpoznania zażalenia należy wyznaczyć na podstawie przepisów o postępowaniu apelacyjnym (stosowanych odpowiednio), omówił pojęcie „rozpoznanie” środka odwoławczego. Sąd stwierdził, że przez rozpoznanie apelacji (odpowiednio zażalenia) nie można rozumieć dokonanie jedynie formalnej kontroli dopuszczalności środka odwoławczego oraz skuteczności jego jeden sędzia? Podkreślił, że gdy sąd nie rozstrzyga meritum sporu, lecz wydaje jedynie rozstrzygnięcie formalne, polegające na odrzuceniu apelacji na skutek jej uchybień określonych w art. 373 lub jej niedopuszczalności, orzeka na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego. Stosownie do art. 397 par. 3 przepisy te powinny znaleźć także zastosowanie w postępowaniu zażaleniowym. Ustawodawca bowiem w sposób wyczerpujący określił w art. 397 par. 1 stanowiącym normę szczególną w stosunku do przepisów o składzie sądu w postępowaniu apelacyjnym, wyłącznie skład właściwy do merytorycznego rozstrzygnięcia w postępowaniu wywołanym wniesieniem zażalenia. Zobacz procedurę w LEX: Rozpoznanie zażalenia przez sąd drugiej instancji i wydanie orzeczenia kończącego postępowanie zażaleniowe > Ze względu na to, że omawiane przepisy odnoszą się zarówno do zażaleń kierowanych do sądu drugiej instancji, jak i zażaleń rozpoznawanych przez inny skład sądu pierwszej instancji, odrzucenie zażalenia niedopuszczalnego, spóźnionego lub obarczonego nieuzupełnionymi brakami formalnymi lub fiskalnymi winno, w oparciu o taki sposób rozumienia przepisów kodeksu postępowania cywilnego, następować w składzie jednego sędziego. Sygnatura akt III CZP 40 /20 Czytaj w LEX: System doręczeń z uwzględnieniem e-doręczeń (doręczeń elektronicznych oraz doręczeń przez Portal Informacyjny) > Przepisy kodeksu postępowania karnego zawierają pokaźny katalog środków zmierzających do wymuszenia spełniania obowiązków procesowych lub zapewnienia prawidłowego toku procesu, czyli tzw. środków przymusu procesowego. Obok zatrzymania, czy licznych mieszczących się w tej kategorii środków zapobiegawczych (np. tymczasowe aresztowanie, dozór, poręczenie majątkowe) wyróżnić można zabezpieczenie majątkowe. Czym jest zabezpieczenie majątkowe, kiedy się je stosuje i jak się przed nim bronić? Instytucja zabezpieczenia stosowana jest przede wszystkim w ramach procedury cywilnej. Zastosowanie zabezpieczenia, jak sama nazwa wskazuje, ma na celu głównie zabezpieczenie roszczeń strony powodowej. Podobny cel pełni w postępowaniu karnym, choć z pewnymi odrębnościami wynikającymi z charakteru procedury karnej. Zabezpieczenie majątkowe w postępowaniu karnym ma za zadanie zapewnienie pełnego wykonania wyroku skazującego w przedmiocie środków majątkowych i kar. W dużym uproszczeniu stwierdzić można, że właściwy organ (prokurator lub sąd) stosuje zabezpieczenie majątkowe po to by osoba, której postawiono zarzuty była w stanie uregulować należności (np. grzywnę, nawiązkę, obowiązek naprawienia szkody), które będą wynikać z ewentualnie zapadłego wobec niej wyroku skazującego, a więc by zapobiec ukrywaniu, czy wyprzedawaniu przez oskarżonego/podejrzanego swojego majątku. W tym właśnie celu organ stosuje środki charakterystyczne dla procedury cywilnej. Aby jednak można było zastosować omawiany środek przymusu koniecznie muszą zostać spełnione pewne przesłanki, co w praktyce nie zawsze jest takie oczywiste i pozwala na obronę swojego majątku przed tym środkiem. Kiedy można zastosować zabezpieczenie majątkowe? Przesłanki zastosowania zabezpieczenia majątkowego zostały wskazane w art. 291 Jak wynika z tego przepisu, zabezpieczenia można dokonać w razie: zarzucenia oskarżonemu (także podejrzanemu) popełnienia przestępstwa, za które lub w związku z którym można orzec:grzywnę (samoistną, orzekaną obok kary pozbawienia wolności, czy przy warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności);świadczenie pieniężne,przepadek,środek kompensacyjny (naprawienie szkody, nawiązka)zwrot pokrzywdzonemu lub innemu uprawnionemu podmiotowi korzyści majątkowej, jaką sprawca osiągnął z popełnionego przestępstwa, albo jej równowartości;wystąpienia dużego prawdopodobieństwa popełnienia w/w przestępstwa;jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że bez takiego zabezpieczenia wykonanie orzeczenia będzie niemożliwe albo znacznie utrudnione. Przesłanka nr 1 oznacza, że postępowanie w sprawie musi toczyć się już przeciwko konkretnej osobie. Nie jest dopuszczalne stosowanie zabezpieczenia wobec tzw. osoby faktycznie podejrzanej, której formalnie nie przedstawiono jeszcze zarzutów jak również wobec innych uczestników postępowania. Co więcej, w związku z zarzuconym oskarżonemu przestępstwem winna istnieć możliwość wymierzenia w/w środków majątkowych. Odnosząc się do przesłanki nr 2 wskazać należy, iż nie wynika ona wprost z przepisu i istnieje pewien spór, co do tego, czy konieczne jest duże prawdopodobieństwo popełnienia przestępstwa, czy wystarczy jedynie uzasadnione podejrzenie jego popełnienia. Autor akceptuje przyjętą przez orzecznictwo (np. postanowienie SA w Katowicach z r., II AKz 528/15; postanowienie SA w Katowicach z r., II AKz 61/11) i część przedstawicieli literatury tezę o konieczności wystąpienia dużego prawdopodobieństwa. W tym miejscu zaznaczenia wymaga, że o dużym prawdopodobieństwie popełnienia przestępstwa decyduje zebrany w sprawie materiał dowodowy, który musi zostać odpowiednio rozważony przez prokuratora lub sąd – organ ten musi dokonać pod tym kątem właściwej oceny dowodów. Wykluczone są ogólnikowe stwierdzenia i automatyzm. Poza powyższymi sytuacjami istnieje również możliwość dokonania zabezpieczenia z urzędu wobec mienia oskarżonego w razie konieczności zapewnienia wykonania orzeczenia o kosztach sądowych. Tak jak poprzednio, musi zachodzić uzasadniona obawa, że bez takiego zabezpieczenia wykonanie orzeczenia w tym zakresie będzie niemożliwe albo znacznie utrudnione. Na jakim mieniu dokonuje się zabezpieczenia? Zabezpieczenia dokonuje się przede wszystkim na mieniu oskarżonego. Warto zauważyć, że nie chodzi tu wyłącznie o mienie stanowiące jego wyłączną własność. Jak podnosi się w orzecznictwie (post. SA w Krakowie z r., II AKz 234/05), istnieje możliwość dokonania zabezpieczenia mienia oskarżonego stanowiącego jego własność w części lub łącznie z innymi osobami. W tym zakresie uwagi wymaga również kwestia wspólności majątkowej miedzy małżonkami. Otóż co do zasady zabezpieczenie majątkowe może zostać dokonane na mieniu wchodzącym w skład wspólności majątkowej małżonków. Wyjątkiem jest jednak sytuacja, gdy małżonek oskarżonego występuje w sprawie w charakterze pokrzywdzonego. Prawo przewiduje możliwość dokonania zabezpieczenia również: na mieniu, o którym mowa w art. 45 § 2 (mienie, co do którego zachodzi domniemanie jego przestępnego pochodzenia);w przypadku konieczności zabezpieczenia wykonania orzeczenia przepadku lub zwrotu korzyści majątkowej albo jej równowartości – na mieniu osoby fizycznej, o której mowa w art. 44a lub osoby fizycznej, prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, o której mowa w art. 45 § 3 na mieniu, które podlegałoby przepadkowi na podstawie art. 45a § 1 lub 2 oraz art. 33 § 3, art. 43 § 1 lub 2 lub art. 43a przypadku konieczności zabezpieczenia wykonania orzeczenia zwrotu korzyści majątkowej albo jej równowartości lub orzeczenia przepadku świadczenia albo jego równowartości wobec podmiotu zobowiązanego określonego w art. 91a Jak dowodzi powyższe, organy procesowe mają szerokie możliwości dokonywania zabezpieczenia ewentualnego orzeczenia w przedmiocie wykonania środków majątkowych, bowiem mogą tego dokonać na mieniu różnych podmiotów. Dysponują również szerokim wachlarzem środków wykonawczych w tym zakresie. Jak dokonuje się zabezpieczenia majątkowego? Tak jak wskazano na początku, organy procesowe stosując zabezpieczenie majątkowe posługują się przede wszystkim środkami o charakterze cywilnym, które zostały wskazane w Kodeksie postępowania cywilnego (część druga – postępowanie zabezpieczające). Dla przykładu, organ procesowy może postanowić o zajęciu ruchomości, czy wierzytelności należących oskarżonego, obciążyć hipoteką przymusową należące do niego nieruchomości, ustanowić zakaz zbywania spółdzielczego prawa do lokalu, czy ustanowić zarząd przymusowy nad przedsiębiorstwem. Należy przy tym zauważyć, że zgodnie z art. 750 zabezpieczenie nie może obejmować rzeczy, wierzytelności i praw, z których egzekucja jest wyłączona (np. przedmioty domowe niezbędne dla funkcjonowania domu, przedmioty niezbędne ze względu na niepełnosprawność oskarżonego lub członków jego rodziny). Zmiana i upadek zabezpieczenia Zasadą jest, że zabezpieczenie majątkowe trwa od chwili wydania postanowienia o jego zabezpieczenia do chwili jego upadku, albo do przekształcenia się w postępowanie egzekucyjne. Zgodnie z art. 294 § 4 zabezpieczenie upada, gdy nie zostaną prawomocnie orzeczone: grzywna, przepadek, nawiązka, świadczenie pieniężne lub nie zostanie nałożony obowiązek naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, a powództwo o te roszczenia nie zostanie wytoczone przed upływem 3 miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia. Zabezpieczenie majątkowe należy również niezwłocznie uchylić w całości lub w części, jeżeli ustaną przyczyny, wskutek których zostało ono zastosowane w określonym rozmiarze, lub powstaną przyczyny uzasadniające jego uchylenie choćby w części. Zmiany zabezpieczenia (w jego zakresie, sposobie jego dokonania) należy więc dokonać w sytuacji, gdy np. ustaje obawa w postaci niemożności wykonania orzeczenia, czy w sytuacji gdy w prawomocnym wyroku orzeczono środki majątkowe w rozmiarze mniejszym niż wartość przedmiotu zabezpieczenia. Zmianę lub uchylenie zabezpieczenia uzasadniają także takie okoliczności jak wydanie nieprawomocnego wyroku uniewinniającego, niedoszacowanie lub przeszacowanie majątku oskarżonego, czy pojawienie się nowych okoliczności w sprawie, które mogą wskazywać na inną niż dotychczas przyjmowaną wysokość możliwych do orzeczenia środków majątkowych. Warto pamiętać, że choć zabezpieczenie majątkowe co do zasady nakładane jest z urzędu i z urzędu winno być zmieniane lub uchylane stosowanie do okoliczności, powyższe nie wyklucza dokonywania zmian na wniosek stron postępowania. Jeżeli więc np. według oskarżonego zaszły okoliczności uzasadniające dokonanie zmian w stosowanym wobec niego środku przymusu procesowego zasadne byłoby złożenie właściwego wniosku w tym przedmiocie, w którym wskazać należy te nowe okoliczności. Zażalenie na postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym Jak wspomniano, postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym wydaje prokurator (w postępowaniu przygotowawczym) lub sąd (na etapie postępowania sądowego). W postanowieniu o zastosowaniu zabezpieczenia majątkowego określa się kwotowo zakres i sposób zabezpieczenia, uwzględniając rozmiar możliwej do orzeczenia w okolicznościach danej sprawy grzywny, środków karnych, przepadku lub środków kompensacyjnych. Wskazać należy, że z chwilą wydania postanowienie o zabezpieczeniu jest tytułem wykonawczym. Oznacza to, że jest ono natychmiastowo wykonalne! Na postanowienie o zastosowaniu zabezpieczenia, podobnie jak na postanowienie: o odmowie zastosowania zabezpieczenia;odmawiające uchylenia czy też zmiany postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym;o zmianie bądź uchyleniu orzeczenia o zabezpieczeniu majątkowym;o zarządzeniu sprzedaży rzeczy ruchomych ulegających szybkiemu zniszczeniu;na postanowienie prokuratora o ustanowieniu przymusowego zarządu przedsiębiorstwa i wyznaczeniu zarządcy – przysługuje zażalenie. Owo zażalenie należy złożyć w ciągu 7 dni od jego ogłoszenia, a jeżeli było ono doręczane, to w ciągu 7 dni od dnia jego doręczenia. Wnosi się je do organu, który je wydał, a który później przekazuje je ,,wyżej’’. Co do zasady, jeżeli postanowienie wydał prokurator, to zażalenie będzie rozpoznawał sąd właściwy do rozpoznania sprawy, a jeżeli wydał je sąd, to zażalenie rozpozna sąd wyższej instancji. Wyjątkiem od w/w zasady jest sytuacja, gdy postanowienie wydał prokurator, a postępowanie przygotowawcze prowadzone jest w okręgu innego sądu niż sąd miejscowo i rzeczowo właściwy. Wówczas zażalenie przysługuje do sądu rzeczowo właściwego do rozpoznania tej sprawy w pierwszej instancji, w którego okręgu prowadzone jest postępowanie przygotowawcze. Po rozpoznaniu środka odwoławczego sąd orzeka o utrzymaniu w mocy, zmianie lub uchyleniu zaskarżonego postanowienia w całości lub w części. Sąd może więc zarówno uchylić zabezpieczenia, jak również zmienić jego sposób, zakres czy zwyczajnie utrzymać je w niezmienionym kształcie. Niekorzystna decyzja sądu odwoławczego nie stoi na przeszkodzie złożenia ponownego wniosku np. o zmianę lub uchylenie zabezpieczenia majątkowego. Jednakże z uwagi na nowelizację z 2019 r. pamiętać należy, że na postanowienie w przedmiocie ponownego wniosku oskarżonemu zażalenie przysługiwać będzie dopiero wtedy, gdy wniosek został złożony po upływie co najmniej 3 miesięcy od dnia wydania postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia majątkowego. Opracowano na podstawie: D. Drajewicz (red.) Kodeks postępowania karnego. Tom I. Komentarz. Art. 1-424, Warszawa 2020; A. Sakowicz (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz. Wyd. 9, Warszawa 2020. Sygn. akt I ACz /18P O S T A N O W I E N I EDnia 2018 Apelacyjny w Białymstoku Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : SSA (spr.)Sędziowie : SSA SSA po rozpoznaniu w dniu 2018 posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Mprzeciwko Ro rozwód i alimentyna skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Białymstokuz dnia 2018 r., sygn. akt I C /18 p o s t a n a w i a :1. zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie 1 i 2 o tyle, że zobowiązać pozwanego do łożenia kwot po 1000 (jeden tysiąc) zł;2. oddalić zażalenie w pozostałej akt I ACz /18UZASADNIENIEZaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Białymstoku w trybie zabezpieczenia powództwa, na czas trwania postępowania, zobowiązał pozwanego R do łożenia tytułem zaspokajania potrzeb rodziny kwoty złotych miesięcznie, płatną do dnia 10-go każdego miesiąca do rąk powódki M wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie na wypadek uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat i oddalił dalej idący ustaleniach wskazał, że strony małżeństwa mają dwoje małoletnich dzieci: córkę M. oraz syna M. W dalszym ciągu zamieszkują wspólnie, chociaż pozwany zobowiązał się opuścić należące do powódki mieszkanie do końca kwietnia nie przyczynia się on do zaspokojenia potrzeb rodziny, nie łoży na utrzymanie małżonki oraz dzieci, nie partycypuje we wspólnych wydatkach i kosztach eksploatacyjnych. Powódka nie pracuje, jest na bezpłatnym urlopie wychowawczym do września.; po jego zakończeniu zamierza podjąć starania umożliwiające ponowne zatrudnienie po blisko 5-letniej nieobecności. Nie świadczyła pracy wcześniej, bowiem sprawowała opiekę nad synem, który w okresie niemowlęcym przeszedł wylew krwi do mózgu i wymagał dodatkowej pielęgnacji. Jedynym źródłem utrzymania powódki jest świadczenie otrzymywane w ramach programu „Rodzina 500+” na młodsze dziecko, w pozostałym zakresie koszty utrzymania - w przeszłości - zapewniał pozwany. Według twierdzeń pozwu sytuacja finansowa pozwanego jest bardzo dobra. Pracuje w Białymstoku z wynagrodzeniem zł netto, otrzymuje świadczenie w kwocie 660zł. Znaczną część tych środków miał przeznaczać na gry hazardowe. Małoletnia M, uczęszcza do przedszkola, jest dzieckiem zdrowym. Małoletni M, pozostaje pod bieżącą opieką matki. Kwestia zabezpieczenia roszczeń pieniężnych została uregulowana szczegółowo w części drugiej kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z art. 730 § 1 w każdej sprawie cywilnej podlegającej rozpoznaniu przez sąd lub sąd polubowny można żądać udzielenia zabezpieczenia. Stosownie natomiast do treści art. 753 § 1 w sprawach o alimenty zabezpieczenie może polegać na zobowiązaniu obowiązanego do zapłaty uprawnionemu jednorazowo albo okresowo określonej sumy pieniężnej. W sprawach tych podstawą zabezpieczenia jest jedynie uprawdopodobnienie istnienia roszczenia. Obowiązek alimentacyjny przewidziany w art. 27 kro powstaje przez zawarcia małżeństwa i gaśnie z chwilą jego ustania. Jednocześnie przepis ten wyznacza zakres tego obowiązku, statuując zasadę równej stopy życiowej wszystkich członków rodziny z uwzględnieniem jednak indywidualnych potrzeb jej członków. Jak wskazał Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 potrzeby rodziny stanowią, oprócz utrzymania i wychowania dzieci, potrzeby z istoty swej wspólne, jak również indywidualne potrzeby małżonków. Mogą być zaliczone do kategorii potrzeb rodziny, gdy zaspokojenie ich jest w danych okolicznościach usprawiedliwione interesem rodziny i odpowiada zasadom współżycia społecznego, a przede wszystkim zasadzie jednakowej stopy życiowej wszystkich członków rodziny. Rodzina, jaką stanowią powódka, pozwany i ich małoletnie dziecko funkcjonuje bowiem dzięki wspólnemu zaspokajaniu uzasadnionych potrzeb jej członków przez każdego z małżonków, w miarę swoich sił i możliwości. Zakres obowiązku przyczyniania się do zaspokojenia potrzeb rodziny wyznaczają siły oraz możliwości zarobkowe i majątkowe każdego z małżonków, a nie faktycznie uzyskiwane dochody. Brana jest pod uwagę wysokość dochodów, jakie każdy z małżonków mógłby osiągnąć wykorzystując swoje możliwości. Dokonując oceny wniosku na obecnym etapie postępowania stwierdził, że żądanie udzielenia zabezpieczenia zasługiwało na uwzględnienie jedynie w części, tj. do kwoty zł, w tym kwot po 500 zł tytułem alimentów na małoletnie wykazała pogorszenie się sytuacji życiowej jej oraz małoletnich w wyniku zaprzestania finansowania przez pozwanego kosztów utrzymania rodziny. Nie jest ona w stanie ponieść wszystkich niezbędnych kosztów związanych z utrzymaniem własnym oraz dzieci, zaś uzyskiwane środki nie pozwalają zaspokoić najpilniejszych potrzeb rodziny. Dysproporcja środków finansowych, którymi dysponują małżonkowie, jest jaskrawo widoczna. W przeszłości pozwany był głównym żywicielem rodziny, umożliwiając w tym czasie powódce zajmowanie się gospodarstwem domowym oraz dbałością o prawidłowy rozwój i wychowanie dzieci. Tym niemniej, dyspozycja cytowanych wyżej regulacji ustawowych oraz bogate w tym zakresie orzecznictwo nie pozostawia wątpliwości, iż zabezpieczenie roszczeń alimentacyjnych dotyczy wyłącznie kosztów faktycznie ponoszonych, nie zaś takich, które w dalszej perspektywie mogą obciążać którąkolwiek ze stron. Bezsprzecznie, umieszczenie małoletniego w placówce będzie korzystne z punktu widzenia rodziny – możliwość podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. W chwili obecnej jednak, zarówno wydatek na przedszkole syna oraz pokrycie kosztów zajęć dodatkowych, na które dzieci miałby uczęszczać, pozostają co najwyżej w sferze planów oraz chęci, nie zaś comiesięcznych zobowiązań finansowych. Sąd nie jest też w stanie ocenić, czy i jakie koszty powódka ponosi w związku z badaniami lekarskimi i witaminami, które według jej twierdzeń miały wynosić 360 zł. Ustalając wysokość kosztów utrzymania małoletnich dzieci oraz powódki Sąd miał na uwadze, iż stopa życiowa rodziny nie była dotychczas wysoka. Z twierdzeń zawartych w pozwie wynika, iż rodzina utrzymywała się ze środków pieniężnych pozwanego w łącznej kwocie ok. 4000 zł, jednak z uwagi na jego zainteresowanie grami hazardowymi, część z nich była trwoniona. Jednocześnie ocenił, iż nie sposób obciążać jednego z rodziców niemalże w całości obowiązkiem uczestniczenia na płaszczyźnie finansowej w wydatkach rodziny, pozostawiając po stronie powódki wyłącznie osobiste starania o rozwój i wychowanie małoletnich. Ma ona bowiem pełne predyspozycje do podejmowania zatrudnienia, jest osobą czynną zawodowo, a przy tym winna już na obecnym etapie przedsiębrać czynności zmierzające do poprawy jej kondycji materialnej, chociażby w postaci prac dorywczych. Sąd wziął pod uwagę również fakt, iż po wyprowadzeniu się z dotychczasowego miejsca zamieszkania pozwany będzie zmuszony do wynajęcia lokum, a co niesie za sobą również wydatek rzędu co najmniej kilkuset że istotą świadczenia alimentacyjnego jest zaspokojenie bieżących i aktualnych potrzeby małoletnich dzieci. Powódka nie wykazała, aby dotychczasowe środki finansowe, którymi dysponowała uniemożliwiały jej czynienie wydatków na dzieci w wysokości odpowiadającej usprawiedliwionym potrzebom oraz że potrzeby w ostatnim czasie pozostawały niezaspokojone. Z tych względów odniósł się negatywnie do żądania zabezpieczenia alimentów od daty wniesienia pozwu. Zastrzegł, że rozstrzygnięcie to jest jedynie tymczasowe, a ostatecznie o zasadności powództwa rozstrzyga Sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie, na podstawie całości zebranego w sprawie materiału dowodowego. Jednocześnie, wraz ze zmianą sytuacji rodziny (podjęcie przez powódkę zatrudnienia, umieszczenie małoletniego w placówce przedszkolnej) istnieje możliwość – po złożeniu stosownego wniosku – weryfikacji dotychczasowej wysokości zabezpieczenia. Zażalenie na to postanowienie wniósł pozwany zaskarżając je w części uwzględniającej wniosek i wnosił o jego oddalenie, ewentualnie ustalenie sumy zabezpieczenia na poziomie 550 zł. W piśmie późniejszym – z 31 lipca 2018 r. wniósł o „uchylenie” postanowienia i oddalenie wniosku w całości, ewentualnie o zmianę postanowienia poprzez zasądzenie od niego kwot po 400 zł miesięcznie. Do zażalenia dołączył wydruki z przelewów dokonywanych na rzecz powódki różnych kwot i w różnym czasie, poczynając od lipca 2017 r. oraz zaświadczenie o zarobkach, z którego wynika, że uzyskuje je w wysokości zł netto. Przedstawił nadto umowy kredytowe wskazując, że jego zadłużenie z tego tytułu wynosi zł, co daje miesięczną ratę spłaty kredytu w wysokości 62 Apelacyjny zważył, co jest częściowo się do kwestii zadłużenia kredytowego pozwanego trzeba wskazać, że pogorszenie jego sytuacji materialnej tym wywołanej nie mieści się w hipotezie art. 136 Mowa jest w nim bowiem o zrzeczeniu się prawa majątkowego, dopuszczeniu do jego utraty, zrzeczeniu się lub zmianie na mniej zyskowne wynagrodzenia. Nie jest natomiast wymienione w nim zaciągnięcie zobowiązań finansowych. Sama konstrukcja przepisu i wyjątkowość przewidzianych w nim sytuacji uzasadniających odejście od generalnej reguły z art. 135 § 1 wyklucza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Trzeba zatem uwzględnić także i tę okoliczność jako rzutującą na jego możliwości płatnicze w rozumieniu art. 135 § 1 ważąc równocześnie, czy spłata długów powinna mieć pierwszeństwo przed realizacją obowiązku alimentacyjnego, zwłaszcza że nie były to zobowiązania zaciągnięte na zaspokojenie potrzeb rodziny, ale zaspokojenie wierzytelności powstałych wskutek uzależnienia pozwanego od ocenie Sądu Apelacyjnego, pozwany dopuszczając do jego powstania powinien liczyć się z tym, że uczynił to z uszczerbkiem dla bytu materialnego rodziny, zwłaszcza zaś małoletnich dzieci. Powinien zatem ograniczyć własne potrzeby do granic podstawowych dla utrzymania, a także podjąć starania o pozyskanie dodatkowych źródeł dochodów. W części zatem, w której kwestionuje możliwość łożenia na utrzymanie dzieci, zażalenie okazało się jest również, że jego potencjał ekonomiczny, oceniany na podstawie uzyskiwanych dochodów, jest większy niż powódki, która po kilkuletnim usprawiedliwionym okresie przerwy w aktywności zawodowej ma w tym zakresie mniejsze możliwości. Trzeba jednak wskazać za Sądem Okręgowym, że powódka może obecnie podjąć zatrudnienie, z którego dochód zapewni jej pokrycie własnych uzasadnionych potrzeb. Pozwany powinien być natomiast w większym niż ona stopniu obciążony wydatkami na utrzymanie dzieci. Nie zostało wykazane, że odbiegają one od przeciętnych dla dzieci w tym wieku, co oznacza, że – przy uwzględnieniu poziomu życia rodziny – koszt ich zaspokojenia nie powinien przekraczać 700 – 800 zł. Z tych względów Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 stosowanego w postepowaniu zażaleniowym w związku z treścią art. 397 § 2 zmienił zaskarżone postanowienie i obniżył kwotę zabezpieczenia do zł, która uwzględnia udział pozwanego w zabezpieczeniu potrzeb małoletnich dzieci stron. Zawartość1 Co to jest zabezpieczenie majątkowe w przypadku sprawy karnej2 W jakich rodzajach spraw karnych stosuje się zabezpieczenie majątkowe 3 Co uzasadnia zastosowanie zabezpieczenia majątkowego w postępowaniu karnym4 Czyje mienie może zostać objęte zabezpieczeniem majątkowym w postępowaniu karnym5 Uchylenie zabezpieczenia majątkowego w sprawie karnej lub jego upadek6 Sposoby wykonania zabezpieczenia majątkowego w sprawie karnej 7 Kto decyduje o stosowaniu zabezpieczenia majątkowego w sprawie karnej8 Zaskarżalność postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym w postępowaniu karnym9 Wymogi formalne postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym w sprawie karnej10 Jak wykonuje się postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym w postępowaniu karnym11 Ochrona właścicieli pokrzywdzonych wykonaniem zabezpieczenia majątkowego w sprawie karnej12 Tymczasowe zajęcie mienia ruchomego w sprawie karnej13 Wparcie Kancelarii w sprawach, w których zastosowano zabezpieczenie majątkowe Co to jest zabezpieczenie majątkowe w przypadku sprawy karnej Celem postępowania karnego jest znalezienie sprawcy przestępstwa i pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej. W praktyce niejednokrotnie już w na wstępie śledztwa dochodzi do sytuacji, w której prokurator ingeruje również w majątek podejrzanego, dokonując zabezpieczenia na jego mieniu. Dzieje się tak, ponieważ wyrok, który ma zapaść w przyszłości, może dotyczyć kwestii majątkowych, w tym w szczególności konieczności poniesienia przez podejrzanego finansowych konsekwencji swoich czynów. Aby zatem zapewnić rzeczywistą realizację wyroku, nieodzowne może się okazać zastosowanie już na wcześniejszym etapie sprawy zabezpieczenia majątkowego. W jakich rodzajach spraw karnych stosuje się zabezpieczenie majątkowe Nie w każdej sprawie będzie potrzebne zastosowanie zabezpieczenia majątkowego. Możliwość jego stosowania dotyczy bowiem jedynie tych spraw, w których sąd może orzec grzywnę, świadczenie pieniężne, przepadek, środek kompensacyjny lub zwrot osiągniętej korzyści majątkowej lub jej równowartości. Chodzi zatem o sprawy, w których oskarżony musi uiścić orzeczoną wyrokiem sądu karę grzywny, bądź zasądzone dodatkowo przez sąd świadczenie pieniężne. Pokrzywdzony przestępstwem może również wystąpić do sądu o orzeczenie tzw. środka kompensacyjnego w postaci obowiązku naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. Taki obowiązek określany jest kwotowo, a jego wykonanie (czyli zapłacenie określonej kwoty pieniężnej przez oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego) może być zapewnione właśnie poprzez zastosowanie zabezpieczenia na mieniu oskarżonego. Przepadek orzeka się natomiast co do zasady w zakresie przedmiotów pochodzących bezpośrednio z przestępstwa, przedmiotów, które służyły lub były przeznaczone do popełnienia przestępstwa, bądź też w zakresie równowartości tychże przedmiotów. Celem zabezpieczenia może być również zapewnienie wykonania po wydaniu wyroku zwrotu osiągniętej korzyści majątkowej lub jej równowartości. Co uzasadnia zastosowanie zabezpieczenia majątkowego w postępowaniu karnym Trzeba wyraźnie zaznaczyć, że przepisy Kodeksu postępowania karnego ograniczają możliwość zastosowania zabezpieczenia majątkowego jedynie do tych sytuacji, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że bez takiego zabezpieczenia wykonanie orzeczenia będzie niemożliwe albo znacznie utrudnione. Nie w każdej zatem sprawie, gdzie na przykład podejrzanemu grozi kara grzywny lub będzie się on musiał liczyć z obowiązkiem naprawienia szkody, zasadne jest stosowanie zabezpieczenia majątkowego. Jak słusznie podkreśla się z orzecznictwie: „Zabezpieczenie majątkowe powinno być stosowane jedynie wtedy, gdy konkretne okoliczności wskazują, że wykonanie orzeczonych w przyszłości kary i środków karnych lub egzekucji zasądzonego odszkodowania jest zagrożone i wymaga zabezpieczenia przed działaniami oskarżonych, które mogą doprowadzić do uszczuplenia ich majątku lub jego ukrycia. Jednakże gdy oskarżeni w trakcie toczącego się przeciwko nim postępowania pomnażają swój majątek, nie ukrywają tego faktu, wskazując również na nieznane organowi postępowania składniki majątku odrębnego, potwierdzają, iż wykonanie orzeczonych w przyszłości kar grzywny, środków karnych lub egzekucji zasądzonego odszkodowania nie jest zagrożone” (zob. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia r., II AKz 588/13, LEX nr 1422309). Czyje mienie może zostać objęte zabezpieczeniem majątkowym w postępowaniu karnym Z oczywistych względów zabezpieczenie majątkowe dotyczy przede wszystkim mienia samego sprawcy czynu. Jednakże wyjątkowo w pewnych przypadkach zabezpieczeniem może zostać objęte również mienie, niebędące już własnością podejrzanego. W szczególności dotyczy to korzyści uzyskanej z popełnienia przestępstwa, przeniesionej następnie na osobę trzecią. Uchylenie zabezpieczenia majątkowego w sprawie karnej lub jego upadek Jak wcześniej wskazano, zabezpieczenie majątkowe spełnia bardzo konkretną funkcję – gwarantuje bowiem rzeczywistą realizację orzeczenia, które ma być wydanie w nieokreślonej przyszłości, w sytuacji gdy pojawiają się uzasadnione obawy, czy aby będzie to możliwe. Z powyższych względów oczywista zdaje się być regulacja prawna nakazująca niezwłocznie uchylić zabezpieczenie majątkowe w całości lub w części, jeżeli ustaną przyczyny, wskutek których zostało ono zastosowane, bądź też gdy powstaną przyczyny uzasadniające jego uchylenie. Trzeba również pamiętać, że w określonych sytuacjach sprawa karna może się zakończyć również w ten sposób, że wobec podejrzanego ostatecznie nie zostanie orzeczona kara grzywny lub inne środki uzasadniające zastosowanie zabezpieczenia majątkowego. Zabezpieczenie w takiej sytuacji upada. Jeżeli jednak przed upływem 3 miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia w sprawie karnej powództwo o takie roszczenia jak np. naprawienie szkody zostanie wytoczone przed sąd cywilny, zabezpieczenie pozostanie w mocy, chyba że w postępowaniu cywilnym sąd zdecyduje inaczej. Sposoby wykonania zabezpieczenia majątkowego w sprawie karnej W zakresie sposobów realizacji zabezpieczenia majątkowego przepisy procedury karnej odsyłają do właściwych regulacji Kodeksu postępowania cywilnego. Wśród typowych sposobów zabezpieczenia majątkowego należy więc wymienić – zajęcie ruchomości, wynagrodzenia za pracę, wierzytelności z rachunku bankowego albo innej wierzytelności lub innego prawa majątkowego; – obciążenie nieruchomości obowiązanego hipoteką przymusową; – ustanowienie zakazu zbywania lub obciążania nieruchomości, która nie ma urządzonej księgi wieczystej lub której księga wieczysta zaginęła lub uległa zniszczeniu; – ustanowienie zakazu zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Warto również zaznaczyć, że w 2017 r. poprzez nowelizację Kodeksu postępowania karnego wprost wprowadzono możliwość zabezpieczenia majątkowego poprzez ustanowienie przymusowego zarządu przedsiębiorstwa i wyznaczenie zarządcy. Kto decyduje o stosowaniu zabezpieczenia majątkowego w sprawie karnej W toku śledztwa lub dochodzenia organem kompetentnym do wydania postanowienia o zastosowaniu zabezpieczenia majątkowego jest prokurator. Na dalszym etapie sprawy, po wniesieniu aktu oskarżenia, decyduje o tym sąd rozpoznający sprawę. Zaskarżalność postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym w postępowaniu karnym Z uwagi na praktyczne skutki stosowania zabezpieczenia majątkowego, w tym w szczególności znaczną ingerencję w sferę majątkową osoby objętej zabezpieczeniem, ustawodawca zdecydował o zaskarżalności takiej decyzji. Na postanowienie wydane przez prokuratora służy zażalenie do sądu. Gdy postanowienie zostało wydane na etapie sprawy sądowej, zażalenie będzie rozpoznane przez sąd II instancji. W zażaleniu podnieść można zarzuty celujące w brak zasadności stosowania zabezpieczenia majątkowego, w szczególności brak uzasadnionej obawy, że wykonanie orzeczenia będzie niemożliwe albo znacznie utrudnione. Niezależnie od tego można również wskazywać na uchybienia formalne zaistniałe w toku wydawania decyzji o zabezpieczeniu. Wymogi formalne postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym w sprawie karnej W postanowieniu o zabezpieczeniu majątkowym w sprawie karnej określa się kwotowo zakres i sposób zabezpieczenia, przy uwzględnieniu rozmiaru możliwej do orzeczenia w okolicznościach danej sprawy grzywny, środków karnych, przepadku lub środków kompensacyjnych. Pamiętać należy, że rozmiar zabezpieczenia powinien odpowiadać jedynie potrzebom tego, co ma zabezpieczać. Wyjątkowo wymóg kwotowego określenia zabezpieczenia nie dotyczy zabezpieczenia na zajętym przedmiocie podlegającym przepadkowi, jako pochodzącym bezpośrednio z przestępstwa lub służącym albo przeznaczonym do jego popełnienia. Jak wykonuje się postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym w postępowaniu karnym Postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym z chwilą wydania stanowi tytuł wykonawczy. Oznacza to, że może być w sposób przymusowy wykonane przez komornika. Czynności egzekucyjne nie są oczywiście konieczne, jeżeli zabezpieczenie dotyczy rzeczy, w których posiadaniu organ już się znajduje. Dotyczy to sytuacji, gdzie dany przedmiot został dobrowolnie wydany lub też zatrzymany w toku czynności w sprawie. Ochrona właścicieli pokrzywdzonych wykonaniem zabezpieczenia majątkowego w sprawie karnej Jak już wcześniej wskazano, w szczególnych sytuacjach zabezpieczeniem może zostać objęty przedmiot, który nie jest własnością sprawcy zarzucanego czynu. Właściciel takiego przedmiotu nie pozostaje jednak w takiej sytuacji bez ochrony prawnej. Osoba czująca się pokrzywdzoną dokonanym zabezpieczeniem może bowiem wystąpić z powództwem przeciwko Skarbowi Państwa o ustalenie, że mienie lub jego część nie podlega przepadkowi. Do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia takiej sprawy postępowanie egzekucyjne będzie zawieszone. Tymczasowe zajęcie mienia ruchomego w sprawie karnej Wyjątkowo zabezpieczenia można dokonać również jeszcze przed czynnością postawienia zarzutu sprawcy czynu. Policja może bowiem dokonać tzw. tymczasowego zajęcia mienia ruchomego osoby podejrzanej, jeżeli zachodzi obawa usunięcia tego mienia. Takie tymczasowe zajęcie upada, jeżeli w ciągu 7 dni od daty jego dokonania nie zostanie wydane postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym, które może być wydane jedynie wobec osoby, której uprzednio przedstawiono zarzut, a zatem mającej status podejrzanego. Wparcie Kancelarii w sprawach, w których zastosowano zabezpieczenie majątkowe Zawsze warto, aby osoba, której mienie zostało zabezpieczone skontaktowała się z prawnikiem. Może się bowiem okazać, że nie ma podstaw do zajęcia określonego przedmiotu, a czasami wręcz w ogóle brak podstaw do stosowania zabezpieczenia majątkowego. Warto o tym pamiętać tym bardziej, że zabezpieczenie majątkowego podlega kontroli sądowej.

zażalenie na postanowienie o zabezpieczeniu